Trądzik (Przyczyny, Objawy, Powikłania, Zapobieganie, Diagnoza, Leczenie)

(Choroby Skóry: Choroby Mieszków Włosowych) –> Trądzik

SPIS TREŚCI:

Trądzik
Formy Trądziku
Trądzik Zaskórnikowy
Trądzik Grudkowo-Krostkowy
Powierzchowny Mieszany Trądzik Zaskórnikowy i Grudkowo-Krostkowy
Trądzik Guzkowy
Ciężki Trądzik Zapalny
Trądzik Piorunujący
Trądzik Skupiony
Blizny Po Trądziku
Trądzik Dziecięcy
Trądzik Noworodkowy
Trądzikopodobne Choroby Zapalne
Zanikowe Krostkowe Zapalenie Mieszków Włosowych Ud
Trądzikopodobne Reakcje na Halogenowane Aromatyczne Węglowodory
Trądzikowe lub Trądzikopodobne Reakcje Polekowe
Polekowa Ostra Krostkowa Wysypka

1. Trądzik

Co To Jest Trądzik (ang. Acne and Related Disorders) [łac. Acne et Morbi Affines]

Trądzik to przewlekłe schorzenie zapalne jednostek włosowo-łojowych skóry, które może prowadzić do pojawienia się różnych zmian skórnych, takich jak zaskórniki, grudki, krosty, guzki i cysty.

Przyczyny

Nadmierna produkcja sebum: Wzrost wydzielania sebum przez gruczoły łojowe.
Hiperkeratynizacja: Zaburzenia keratynizacji powodujące zatkanie mieszków włosowych.
Kolonizacja bakteryjna: Obecność Propionibacterium acnes, który promuje stan zapalny.
Hormony: Wpływ androgenów na gruczoły łojowe.
Czynniki genetyczne: Predyspozycje genetyczne do trądziku.

Objawy

Zaskórniki: Otwarte (czarne punkty) i zamknięte (białe punkty) zaskórniki.
Zmiany zapalne: Grudki, krosty, guzki, cysty.
Blizny: Blizny potrądzikowe, które mogą być trwałe.
Przebarwienia: Przebarwienia pozapalne, które mogą występować po gojeniu zmian.

Powikłania

Blizny: Trwałe blizny potrądzikowe, które mogą wpływać na wygląd i samoocenę.
Problemy emocjonalne: Trądzik może prowadzić do obniżonej samooceny, depresji i lęków.

Zapobieganie

Pielęgnacja skóry: Regularne mycie twarzy i unikanie drażniących kosmetyków.
Dieta: Unikanie pokarmów o wysokim indeksie glikemicznym.
Unikanie stresu: Zarządzanie stresem, który może nasilać trądzik.

Diagnoza

Badanie kliniczne: Ocena zmian skórnych przez dermatologa.
Historia choroby: Analiza historii choroby pacjenta.
Badania laboratoryjne: Ocena poziomu hormonów, testy mikrobiologiczne.

Leczenie

Leki miejscowe: Retinoidy, antybiotyki, nadtlenek benzoilu.
Leki doustne: Antybiotyki, retinoidy, leki hormonalne (np. antykoncepcja hormonalna).
Zabiegi dermatologiczne: Peelingi chemiczne, laseroterapia, mikronakłuwanie.
Terapie biologiczne: Nowoczesne metody leczenia oparte na immunoterapii.

Przeczytaj również:

Choroby Mieszków Włosowych (ang. Disorders of the Hair Follicle) [łac. Morbi Folliculorum Capillorum]
https://encyklopediauzdrawiania.pl/choroby-mieszkow-wlosowych-przyczyny-objawy-powiklania-zapobieganie-diagnoza-leczenie/

Źródła (Trądzik i Pokrewne Zaburzenia):

C. Zouboulis (2014) – Acne as a chronic systemic disease (tłum. Trądzik jako przewlekła choroba układowa)
M. Toyoda, M. Morohashi (2001) – Pathogenesis of acne (tłum. Patogeneza trądziku)
A. Katsambas, C. Stefanaki, W. Cunliffe (2004) – Guidelines for treating acne (tłum. Wytyczne dotyczące leczenia trądziku)
B. Dréno, F. Poli (2003) – Epidemiology of Acne (tłum. Epidemiologia trądziku)
Nazan Emiroglu (2017) – Acne-Associated Syndromes (tłum. Zespoły związane z trądzikiem)
A. Navarini, M. Simpson, M. Weale, J. Knight, I. Carlavan, P. Reiniche, D. Burden, A. Layton, V. Bataille, M. Allen, R. Pleass, A. Pink, D. Creamer, J. English, S. Munn, S. Walton, Victoria Anton Alex Jaskiran Omar David Nigel Aamir Peter A Akhras Alexandroff Anstey Azad Aziz Baudry Burrows (2014) – Genome-wide association study identifies three novel susceptibility loci for severe Acne vulgaris (tłum. Badanie asocjacyjne całego genomu identyfikuje trzy nowe loci podatności na ciężki trądzik pospolity)
C. Burkhart, C. Burkhart, P. Lehmann (1999) – Acne: a review of immunologic and microbiologic factors (tłum. Trądzik: przegląd czynników immunologicznych i mikrobiologicznych)
Jenny Kim (2005) – Review of the Innate Immune Response in Acne vulgaris: Activation of Toll-Like Receptor 2 in Acne Triggers Inflammatory Cytokine Responses (tłum. Przegląd wrodzonej odpowiedzi immunologicznej w trądziku pospolitym: Aktywacja receptora Toll-podobnego 2 w trądziku wyzwala odpowiedzi cytokin zapalnych)
L. Matsuoka (1993) – Acne and related disorders (tłum. Trądzik i pokrewne zaburzenia)
Yun Wang, Mingfang Zhu, Shuhui Wu, Hui Zheng (2022) – Acne Comorbidities (tłum. Współistniejące schorzenia trądziku)

2. Formy Trądziku

Formy Trądziku (ang. Forms of Acne) [łac. Formae Acne]

Trądzik to powszechna choroba skóry, która może występować w różnych formach, zależnie od rodzaju, liczby i nasilenia dominujących zmian skórnych. Każda forma trądziku charakteryzuje się unikalnymi cechami klinicznymi, wymagającymi specyficznych podejść terapeutycznych.

Główne Formy Trądziku

1. Trądzik Zaskórnikowy (Acne Comedonica)

Opis: Charakteryzuje się obecnością zaskórników otwartych (czarne punkty) i zamkniętych (białe punkty).
Lokalizacja: Głównie twarz, czoło i nos.

2. Trądzik Grudkowo-Krostkowy (Acne Papulopustulosa)

Opis: Dominują grudki i krosty, które są czerwonymi, zapalnymi zmianami skórnymi.
Lokalizacja: Twarz, plecy i klatka piersiowa.

3. Trądzik Guzkowy (Acne Nodularis)

Opis: Głębsze, bolesne guzki, które mogą prowadzić do blizn.
Lokalizacja: Twarz, plecy i klatka piersiowa.

4. Trądzik Skupiony (Acne Conglobata)

Opis: Ciężka forma trądziku z dużymi, zapalnymi torbielami i przetokami.
Lokalizacja: Twarz, plecy, klatka piersiowa i pośladki.

5. Trądzik Piorunujący (Acne Fulminans)

Opis: Bardzo rzadka i ciężka forma, charakteryzująca się nagłym początkiem bolesnych, zapalnych zmian skórnych, często z objawami ogólnoustrojowymi.
Lokalizacja: Twarz, plecy i klatka piersiowa.

6. Trądzik Niemowlęcy (Acne Infantilis)

Opis: Zmiany skórne u dzieci w wieku od 1 miesiąca do 1 roku życia, w tym zaskórniki, grudki i krosty.
Lokalizacja: Twarz, szczególnie policzki.

7. Trądzik Noworodkowy (Acne Neonatalis)

Opis: Przejściowe zmiany skórne u noworodków, takie jak zaskórniki, grudki i krosty.
Lokalizacja: Twarz, szczególnie policzki, broda i czoło.

Przyczyny

Trądzik może być spowodowany przez wiele różnych czynników, w tym:

Nadmierna produkcja łoju przez gruczoły łojowe.
Zablokowanie mieszków włosowych przez nadmiar łoju i martwe komórki skóry.
Proliferacja bakterii Propionibacterium acnes na skórze.
Zmiany hormonalne, zwłaszcza u nastolatków, kobiet w ciąży i osób z zaburzeniami hormonalnymi.
Czynniki genetyczne mogą również odgrywać rolę w wystąpieniu trądziku.
Stres i niezdrowy styl życia, takie jak złe nawyki żywieniowe i brak odpowiedniej pielęgnacji skóry, mogą przyczyniać się do nasilenia trądziku.

Objawy

Trądzik może manifestować się różnymi objawami, które mogą być zarówno fizycznie jak i emocjonalnie uciążliwe dla osób dotkniętych tą dolegliwością. Oto kilka typowych objawów trądziku:

Zaskórniki: Czarne lub białe zaskórniki, zwane również wągrami, są jednym z podstawowych objawów trądziku. Powstają one na skutek zablokowania porów skóry przez nadmiar sebum i martwe komórki skóry.
Pryszcze: Czerwone, bolesne guzki lub grudki na skórze, znane jako pryszcze, są częstym objawem trądziku. Mogą one zawierać ropę lub być bolesne w dotyku.
Trądzik grudkowo-krostkowy: Ten typ trądziku charakteryzuje się obecnością zarówno grudek, jak i krostek na skórze. Mogą one być bolesne i powodować dyskomfort.
Trądzik torbielowaty: Trądzik torbielowaty charakteryzuje się występowaniem głębokich cyst i torbieli w skórze. Jest to bardziej zaawansowana forma trądziku, która może pozostawić blizny.

Powikłania

Blizny: Trwałe blizny mogą wpływać na wygląd i samoocenę pacjenta.
Przebarwienia: Czerwone lub brązowe plamy po gojeniu się zmian trądzikowych.
Problemy emocjonalne: Trądzik może prowadzić do obniżonej samooceny, depresji i lęków.

Zapobieganie

Trądzik może być uciążliwym problemem skórnym dla wielu osób. Istnieje kilka prostych sposobów, które mogą pomóc w zapobieganiu trądzikowi:

Regularne oczyszczanie skóry: Regularne mycie twarzy delikatnymi środkami myjącymi może pomóc w usunięciu nadmiaru sebum i zanieczyszczeń, które mogą prowadzić do trądziku.
Unikanie zatkania porów: Unikaj używania zbyt tłustych kosmetyków, które mogą zatykać pory skóry i sprzyjać powstawaniu trądziku.
Zdrowa dieta: Zbilansowana dieta bogata w warzywa, owoce, pełnoziarniste produkty zbożowe i zdrowe tłuszcze może mieć pozytywny wpływ na kondycję skóry.
Unikanie dotykania twarzy: Unikaj dotykania twarzy brudnymi rękoma, aby zapobiec przenoszeniu bakterii na skórę.
Regularne oczyszczanie kosmetyków: Regularne czyszczenie pędzli do makijażu i innych narzędzi kosmetycznych może pomóc w zapobieganiu trądzikowi.
Unikanie stresu: Stres może mieć negatywny wpływ na kondycję skóry, dlatego ważne jest unikanie go oraz praktykowanie technik relaksacyjnych.

Pamiętaj, że każda skóra jest inna, dlatego warto skonsultować się z dermatologiem w celu uzyskania spersonalizowanych porad dotyczących pielęgnacji skóry i zapobiegania trądzikowi.

Diagnoza

Diagnoza trądziku zazwyczaj jest dokonywana przez dermatologa na podstawie obserwacji objawów skórnych oraz wywiadu medycznego pacjenta. Oto kilka kroków, które mogą być częścią procesu diagnozy trądziku:

Wywiad medyczny: Dermatolog może zapytać o historię trądziku, inne problemy skórne oraz stosowane dotychczas leczenie.
Badanie skórne: Podczas badania skóry dermatolog oceni rodzaj trądziku, jego nasilenie, obecność zaskórników, pryszczy, grudek czy torbieli.
Diagnoza różnicowa: Dermatolog może wykluczyć inne problemy skórne, które mogą przypominać objawy trądziku, takie jak łuszczyca czy egzema.
Skala nasilenia: W celu określenia stopnia nasilenia trądziku i wyboru odpowiedniego leczenia dermatolog może użyć specjalnej skali, np. skali punktowej.

Leczenie

Zalecenie leczenia: Po postawieniu diagnozy dermatolog może zalecić odpowiednie leczenie, które może obejmować zarówno stosowanie kosmetyków, jak i leczenie farmakologiczne w postaci kremów, żeli lub tabletek.

Terapie miejscowe: Retinoidy, nadtlenek benzoilu, kwas salicylowy.
Leki doustne: Antybiotyki, izotretynoina.
Zabiegi dermatologiczne: Laseroterapia, peelingi chemiczne, mikrodermabrazja.

Źródła (Formy Trądziku):

C. Dessinioti, A. Katsambas (2017) – Difficult and rare forms of acne (tłum. Trudne i rzadkie formy trądziku)
M. Perman, A. Lucky (2014) – Acne: Vulgaris and Variants (tłum. Trądzik: Pospolity i Wariacje)
B. Dréno (2015) – The changing faces of acne (tłum. Zmieniające się oblicza trądziku)
A. Shalita (2004) – Acne: clinical presentations (tłum. Trądzik: prezentacje kliniczne)
A. Katsambas, W. Cunliffe, C. Zouboulis (2014) – Clinical Aspects of Acne Vulgaris (tłum. Kliniczne aspekty trądziku pospolitego)

3. Trądzik Zaskórnikowy

Co To Jest Trądzik Zaskórnikowy (ang. Comedonal Acne) [łac. Acne Comedonica]

Trądzik zaskórnikowy to forma trądziku charakteryzująca się obecnością otwartych (czarne punkty) i zamkniętych (białe punkty) zaskórników, które powstają na skutek blokady mieszków włosowych przez sebum i martwe komórki skóry.

Przyczyny

Nadmierna produkcja sebum: Nadprodukcja sebum przez gruczoły łojowe.
Hiperkeratynizacja: Nadmierne rogowacenie i zatykanie mieszków włosowych.
Mikroorganizmy: Propionibacterium acnes i inne bakterie.
Hormony: Zmiany hormonalne, szczególnie androgeny.
Czynniki genetyczne: Predyspozycje genetyczne do trądziku.

Objawy

Zaskórniki otwarte (czarne punkty): Ciemne, małe grudki na skórze.
Zaskórniki zamknięte (białe punkty): Małe, białe grudki pod powierzchnią skóry.

Powikłania

Zapalenie: Może prowadzić do powstawania grudek, krost i guzów.
Blizny: W cięższych przypadkach mogą powstawać blizny potrądzikowe.
Problemy emocjonalne: Obniżona samoocena i problemy psychologiczne.

Zapobieganie

Pielęgnacja skóry: Regularne mycie twarzy i unikanie tłustych kosmetyków.
Dieta: Unikanie pokarmów o wysokim indeksie glikemicznym.
Unikanie drażniących czynników: Unikanie nadmiernego mycia i mechanicznych uszkodzeń skóry.

Diagnoza

Badanie kliniczne: Ocena zmian skórnych przez dermatologa.
Historia choroby: Analiza historii choroby pacjenta.
Badania laboratoryjne: Ocena poziomu hormonów, testy mikrobiologiczne.

Leczenie

Leki miejscowe: Retinoidy, nadtlenek benzoilu, kwas salicylowy.
Leki doustne: Antybiotyki, retinoidy doustne w cięższych przypadkach.
Zabiegi dermatologiczne: Mikrodermabrazja, peelingi chemiczne.
Terapie biologiczne: Terapie celowane na mikrobiom skóry.

Źródła (Trądzik Zaskórnikowy):

J. Leeming, K. T. Holland, W. Cunliffe (1985) – The pathological and ecological significance of microorganisms colonizing acne vulgaris comedones (tłum. Patologiczne i ekologiczne znaczenie mikroorganizmów kolonizujących zaskórniki w trądziku pospolitym)
G. Webster, J. Leyden, U. Nilsson (1979) – Complement activation in acne vulgaris: consumption of complement by comedones (tłum. Aktywacja układu dopełniacza w trądziku pospolitym: zużycie dopełniacza przez zaskórniki)
N. Sykes, G. Webster (1994) – Acne (tłum. Trądzik)
Narifumi Akaza, Kazuto Takasaki, Eri Nishiyama, Atsuko Usui, Shiori Miura, A. Yokoi, K. Futamura, Kayoko Suzuki, Youichi Yashiro, A. Yagami (2022) – The Microbiome in Comedonal Contents of Inflammatory Acne Vulgaris is Composed of an Overgrowth of Cutibacterium Spp. and Other Cutaneous Microorganisms (tłum. Mikrobiom w zawartości zaskórników w zapalnym trądziku pospolitym składa się z nadmiernego wzrostu Cutibacterium Spp. i innych mikroorganizmów skórnych)
T. Do, Semyon Zarkhin, J. Orringer, Shari A Nemeth, T. Hamilton, D. Sachs, J. Voorhees, Sewon Kang (2008) – Computer-assisted alignment and tracking of acne lesions indicate that most inflammatory lesions arise from comedones and de novo (tłum. Komputerowe wyrównanie i śledzenie zmian trądzikowych wskazuje, że większość zmian zapalnych powstaje z zaskórników i de novo)
S. Tucker, R. Rogers, R. Winkelmann, O. S. Privett, R. Jordon (1980) – Inflammation in acne vulgaris: leukocyte attraction and cytotoxicity by comedonal material (tłum. Zapalenie w trądziku pospolitym: przyciąganie leukocytów i cytotoksyczność przez materiał zaskórnikowy)
Elsa H Spencer, H. Ferdowsian, N. Barnard (2009) – Diet and acne: a review of the evidence (tłum. Dieta i trądzik: przegląd dowodów)
R. Marples, K. McGinley, O. Mills (1973) – Microbiology of comedones in acne vulgaris (tłum. Mikrobiologia zaskórników w trądziku pospolitym)
J. Saurat (2015) – Strategic Targets in Acne: The Comedone Switch in Question (tłum. Strategiczne cele w trądziku: pytanie o przełącznik zaskórników)
E. Ingham, E. Eady, C. Goodwin, J. Cove, W. Cunliffe (1992) – Pro-inflammatory levels of interleukin-1 alpha-like bioactivity are present in the majority of open comedones in acne vulgaris (tłum. Prozapalne poziomy bioaktywności interleukiny-1 alfa są obecne w większości otwartych zaskórników w trądziku pospolitym)

4. Trądzik Grudkowo-Krostkowy

Co To Jest Trądzik Grudkowo-Krostkowy (ang. Papulopustular Acne) [łac. Acne Papulopustulosa]

Trądzik grudkowo-krostkowy to forma trądziku charakteryzująca się obec

nością czerwonych, zapalnych zmian skórnych w postaci grudek i krost. Jest to bardziej zaawansowana forma trądziku, która może prowadzić do powstawania blizn.

Przyczyny

Nadmierna produkcja sebum: Nadmierna aktywność gruczołów łojowych.
Hiperkeratynizacja: Nadmierne rogowacenie i blokada mieszków włosowych.
Mikroorganizmy: Propionibacterium acnes i inne bakterie.
Hormony: Zmiany hormonalne, zwłaszcza androgeny.
Czynniki genetyczne: Predyspozycje genetyczne do trądziku.

Objawy

Grudki: Małe, czerwone, wypukłe zmiany skórne.
Krosty: Zmiany skórne wypełnione ropą, często bolesne.
Blizny: Możliwość powstawania blizn potrądzikowych.

Powikłania

Blizny: Trwałe blizny potrądzikowe, które mogą wpływać na wygląd i samoocenę.
Problemy emocjonalne: Trądzik może prowadzić do obniżonej samooceny, depresji i lęków.

Zapobieganie

Pielęgnacja skóry: Regularne mycie twarzy i unikanie tłustych kosmetyków.
Dieta: Unikanie pokarmów o wysokim indeksie glikemicznym.
Unikanie drażniących czynników: Unikanie nadmiernego mycia i mechanicznych uszkodzeń skóry.

Diagnoza

Badanie kliniczne: Ocena zmian skórnych przez dermatologa.
Historia choroby: Analiza historii choroby pacjenta.
Badania laboratoryjne: Ocena poziomu hormonów, testy mikrobiologiczne.

Leczenie

Leki miejscowe: Retinoidy, nadtlenek benzoilu, kwas salicylowy.
Leki doustne: Antybiotyki, retinoidy doustne w cięższych przypadkach.
Zabiegi dermatologiczne: Mikrodermabrazja, peelingi chemiczne.
Terapie biologiczne: Terapie celowane na mikrobiom skóry.

Źródła (Trądzik Grudkowo-Krostkowy):

O. Schlappner, W. Shelley, R. Ruberg, S. Dudrick (1972) – Acute papulopustular acne associated with prolonged intravenous hyperalimentation (tłum. Ostry trądzik grudkowo-krostkowy związany z przedłużoną dożylną hiperalimentacją)
A. Katsambas, C. Stefanaki, W. Cunliffe (2004) – Guidelines for treating acne (tłum. Wytyczne dotyczące leczenia trądziku)
P. Basak, Fatih Gultekin, I. Kilinç (2001) – The Role of the Antioxidative Defense System in Papulopustular Acne (tłum. Rola systemu obrony antyoksydacyjnej w trądziku grudkowo-krostkowym)
E. Rallis, C. Verros, A. Katoulis, A. Katsarou (2013) – Topical 5% benzoyl peroxide and 3% erythromycin gel: experience with 191 patients with papulopustular acne (tłum. Miejscowy 5% nadtlenek benzoilu i 3% żel z erytromycyną: doświadczenia z 191 pacjentami z trądzikiem grudkowo-krostkowym)
A. Shalita (2004) – Acne: clinical presentations (tłum. Trądzik: prezentacje kliniczne)
R. S. Basler (1992) – Acne mechanica in athletes (tłum. Trądzik mechaniczny u sportowców)
E. Alpsoy, S. Uzun, A. Akman, M. Alpaslan Acar, H. Memişoǧlu, E. Başaran (2003) – Histological and immunofluorescence findings of non-follicular papulopustular lesions in patients with Behçet’s disease (tłum. Wyniki histologiczne i immunofluorescencyjne zmian grudkowo-krostkowych nie-folikulowych u pacjentów z chorobą Behçeta)
P. Basak, F. Gultekin, I. Kilinç, N. Delibaş (2002) – The effect of benzoyl peroxide and benzoyl peroxide/erythromycin combination on the antioxidative defence system in papulopustular acne (tłum. Wpływ nadtlenku benzoilu i kombinacji nadtlenku benzoilu z erytromycyną na system obrony antyoksydacyjnej w trądziku grudkowo-krostkowym)
M. Zhou, Hongfu Xie, Lin Cheng, Ji Li (2016) – Clinical characteristics and epidermal barrier function of papulopustular rosacea: A comparison study with acne vulgaris (tłum. Charakterystyka kliniczna i funkcja bariery naskórkowej w różowacym trądziku grudkowo-krostkowym: badanie porównawcze z trądzikiem pospolitym)
C. Zouboulis, Jaime Piquero-Martín (2003) – Update and Future of Systemic Acne Treatment (tłum. Aktualizacja i przyszłość leczenia systemowego trądziku)
A. Lassus (1996) – The Effect of Silicol Gel Compared with Placebo on Papulopustular Acne and Sebum Production. A Double-Blind Study (tłum. Wpływ żelu Silicol w porównaniu z placebo na trądzik grudkowo-krostkowy i produkcję sebum. Badanie podwójnie zaślepione)

5. Powierzchowny Mieszany Trądzik Zaskórnikowy i Grudkowo-Krostkowy

Co To Jest Powierzchowny Mieszany Trądzik Zaskórnikowy i Grudkowo-Krostkowy (ang. Superficial Mixed Comedonal and Papulopustular Acne) [łac. Acne Comedonica et Papulopustulosa Superficialis Mixta]

Powierzchowny mieszany trądzik zaskórnikowy i grudkowo-krostkowy to typ trądziku, który obejmuje zarówno zaskórniki (otwarte i zamknięte), jak i zmiany zapalne w postaci grudek i krost. Jest to powszechna forma trądziku, często występująca na twarzy, klatce piersiowej i plecach.

Przyczyny

Nadmierna produkcja sebum: Nadmierna aktywność gruczołów łojowych.
Hiperkeratynizacja: Nadmierne rogowacenie i blokada mieszków włosowych.
Mikroorganizmy: Propionibacterium acnes i inne bakterie.
Hormony: Zmiany hormonalne, zwłaszcza androgeny.
Czynniki genetyczne: Predyspozycje genetyczne do trądziku.

Objawy

Zaskórniki: Otwarte (czarne punkty) i zamknięte (białe punkty) zaskórniki.
Grudki: Małe, czerwone, wypukłe zmiany skórne.
Krosty: Zmiany skórne wypełnione ropą, często bolesne.

Powikłania

Blizny: Możliwość powstawania blizn potrądzikowych, zarówno zanikowych jak i przerostowych.
Problemy emocjonalne: Obniżona samoocena i problemy psychologiczne związane z wyglądem skóry.

Zapobieganie

Pielęgnacja skóry: Regularne mycie twarzy i unikanie tłustych kosmetyków.
Dieta: Unikanie pokarmów o wysokim indeksie glikemicznym.
Unikanie drażniących czynników: Unikanie nadmiernego mycia i mechanicznych uszkodzeń skóry.

Diagnoza

Badanie kliniczne: Ocena zmian skórnych przez dermatologa.
Historia choroby: Analiza historii choroby pacjenta.
Badania laboratoryjne: Ocena poziomu hormonów, testy mikrobiologiczne.

Leczenie

Leki miejscowe: Retinoidy, nadtlenek benzoilu, kwas salicylowy.
Leki doustne: Antybiotyki, retinoidy doustne w cięższych przypadkach.
Zabiegi dermatologiczne: Mikrodermabrazja, peelingi chemiczne.
Terapie biologiczne: Terapie celowane na mikrobiom skóry.

Źródła (Powierzchowny Mieszany Trądzik Zaskórnikowy i Grudkowo-Krostkowy):

A. Katsambas, C. Stefanaki, W. Cunliffe (2004) – Guidelines for treating acne (tłum. Wytyczne dotyczące leczenia trądziku)
A. Shalita (2004) – Acne: clinical presentations (tłum. Trądzik: prezentacje kliniczne)
Elsa H Spencer, H. Ferdowsian, N. Barnard (2009) – Diet and acne: a review of the evidence (tłum. Dieta i trądzik: przegląd dowodów)
C. Munro (1997) – Acne (tłum. Trądzik)
A. Lassus (1996) – The Effect of Silicol Gel Compared with Placebo on Papulopustular Acne and Sebum Production. A Double-Blind Study (tłum. Wpływ żelu Silicol w porównaniu z placebo na trądzik grudkowo-krostkowy i produkcję sebum. Badanie podwójnie zaślepione)
N. Sykes, G. Webster (1994) – Acne (tłum. Trądzik)
T. Do, Semyon Zarkhin, J. Orringer, Shari A Nemeth, T. Hamilton, D. Sachs, J. Voorhees, Sewon Kang (2008) – Computer-assisted alignment and tracking of acne lesions indicate that most inflammatory lesions arise from comedones and de novo (tłum. Komputerowe wyrównanie i śledzenie zmian trądzikowych wskazuje, że większość zmian zapalnych powstaje z zaskórników i de novo)
Sara Ahmed Gouda Mustafa (2020) – An Overview on Acne Vulgaris (tłum. Przegląd trądziku pospolitego)
D. Napoli (2010) – Adult Acne Often Comedonal, Tied to Smoking (tłum. Trądzik dorosłych często zaskórnikowy, związany z paleniem papierosów)
E. Diri, C. Mat, V. Hamuryudan, S. Yurdakul, N. Hizli, H. Yazıcı (2001) – Papulopustular skin lesions are seen more frequently in patients with Behçet’s syndrome who have arthritis: a controlled and masked study (tłum. Zmiany skórne grudkowo-krostkowe występują częściej u pacjentów z zespołem Behçeta mających zapalenie stawów: kontrolowane i zamaskowane badanie)
G. Plewig, W. Cunliffe, N. Binder, K. Höschen (2009) – Efficacy of an oral contraceptive containing EE 0.03 mg and CMA 2 mg (Belara) in moderate acne resolution: a randomized, double-blind, placebo-controlled Phase III trial (tłum. Skuteczność doustnego środka antykoncepcyjnego zawierającego EE 0,03 mg i CMA 2 mg (Belara) w leczeniu umiarkowanego trądziku: randomizowane, podwójnie zaślepione, kontrolowane placebo badanie fazy III)

6. Trądzik Guzkowy

Co To Jest Trądzik Guzkowy (ang. Nodular Acne) [łac. Acne Nodularis]

Trądzik guzkowy to ciężka forma trądziku, charakteryzująca się obecnością dużych, bolesnych guzków, które powstają głęboko pod powierzchnią skóry. Te zmiany mogą prowadzić do trwałych blizn, jeśli nie są odpowiednio leczone.

Przyczyny

Nadmierna produkcja sebum: Nadmierna aktywność gruczołów łojowych.
Hiperkeratynizacja: Nadmierne rogowacenie i blokada mieszków włosowych.
Mikroorganizmy: Propionibacterium acnes i inne bakterie.
Hormony: Zmiany hormonalne, zwłaszcza androgeny.
Czynniki genetyczne: Predyspozycje genetyczne do trądziku.

Objawy

Guzki: Duże, bolesne, twarde zmiany skórne głęboko pod powierzchnią skóry.
Blizny: Wysokie ryzyko powstawania trwałych blizn.
Ból: Guzki są często bardzo bolesne i mogą utrudniać codzienne funkcjonowanie.

Powikłania

Blizny: Trwałe blizny, które mogą wpływać na wygląd i samoocenę.
Problemy emocjonalne: Trądzik może prowadzić do obniżonej samooceny, depresji i lęków.

Zapobieganie

Pielęgnacja skóry: Regularne mycie twarzy i unikanie tłustych kosmetyków.
Dieta: Unikanie pokarmów o wysokim indeksie glikemicznym.
Unikanie drażniących czynników: Unikanie nadmiernego mycia i mechanicznych uszkodzeń skóry.

Diagnoza

Badanie kliniczne: Ocena zmian skórnych przez dermatologa.
Historia choroby: Analiza historii choroby pacjenta.
Badania laboratoryjne: Ocena poziomu hormonów, testy mikrobiologiczne.

Leczenie

Leki miejscowe: Retinoidy, nadtlenek benzoilu, kwas salicylowy.
Leki doustne: Antybiotyki, retinoidy doustne (np. izotretynoina).
Zabiegi dermatologiczne: Iniekcje kortykosteroidów do guzków, laseroterapia.
Terapie biologiczne: Nowoczesne terapie oparte na immunoterapii.

Źródła (Trądzik Guzkowy):

M. Newman, W. Bowe, C. Heughebaert, A. Shalita (2011) – Therapeutic Considerations for Severe Nodular Acne (tłum. Rozważania terapeutyczne w ciężkim trądziku guzkowym)
A. Shalita (2004) – Acne: clinical presentations (tłum. Trądzik: prezentacje kliniczne)
J. Harper (2004) – An update on the pathogenesis and management of acne vulgaris (tłum. Aktualizacja patogenezy i zarządzania trądzikiem pospolitym)
S. Madli Puhvel, D. Amirian, J. Weintraub, R. M. Reisner (1977) – Lymphocyte transformation in subjects with nodulo‐cystic acne (tłum. Transformacja limfocytów u osób z trądzikiem guzkowo-torbielowatym)
C. Zouboulis, V. Bettoli (2015) – Management of severe acne (tłum. Zarządzanie ciężkim trądzikiem)
R. Żaba, R. A. Schwartz, S. Jarmuda, M. Czarnecka-Operacz, W. Silny (2011) – Acne fulminans: explosive systemic form of acne (tłum. Trądzik fulminans: wybuchowa systemowa forma trądziku)
C. Zouboulis, E. Okoro, R. Kubba (2018) – Acne in Dark Skin (tłum. Trądzik na ciemnej skórze)
J. Common, J. Barker, M. V. van Steensel (2019) – What does acne genetics teach us about disease pathogenesis? (tłum. Czego genetyka trądziku uczy nas o patogenezie choroby?)
T. Jansen, G. Plewig (1998) – Acne inversa (tłum. Trądzik odwrócony)
Li He, Wenjuan Wu, Jian-Kang Yang, Hui Cheng, X. Zuo, W. Lai, T. Gao, Cui-Lin Ma, N. Luo, Jiangang Huang, Fengyan Lu, Ye Liu, Yi-jin Huang, Q. Lu, Huai-liang Zhang, Lin Wang, Wei-zhen Wang, Meimei Wang, Sheng-xiang Xiao, Qing Sun, Chun-yang Li, Yan-ping Bai, Hui Li, Zhan-Chao Zhou, F. Zhou, Gang Chen, B. Liang, Jue Qi, Xiao-yan Yang, Ting Yang, Xing Zheng, Liangdan Sun, Xuejun Zhang, Ya-ping Zhang (2014) – Two new susceptibility loci 1q24.2 and 11p11.2 confer risk to severe acne (tłum. Dwa nowe loci podatności 1q24.2 i 11p11.2 zwiększają ryzyko ciężkiego trądziku)

7. Ciężki Trądzik Zapalny

Co To Jest Ciężki Zapalny Trądzik (ang. Severe Inflammatory Acne) [łac. Acne Inflammatoria Gravissima]

Ciężki zapalny trądzik to przewlekła, zapalna choroba skóry, charakteryzująca się obecnością licznych, bolesnych zmian zapalnych, takich jak guzki, torbiele i ropnie, które mogą prowadzić do poważnych blizn.

Przyczyny

Nadmierna produkcja sebum: Nadmierna aktywność gruczołów łojowych.
Hiperkeratynizacja: Nadmierne rogowacenie i blokada mieszków włosowych.
Mikroorganizmy: Propionibacterium acnes i inne bakterie.
Hormony: Zmiany hormonalne, zwłaszcza androgeny.
Czynniki genetyczne: Predyspozycje genetyczne do trądziku.

Objawy

Guzki i torbiele: Duże, bolesne zmiany skórne głęboko pod powierzchnią skóry.
Ropnie: Głębokie, ropne zmiany zapalne.
Blizny: Wysokie ryzyko powstawania trwałych blizn.

Powikłania

Blizny: Trwałe blizny, które mogą wpływać na wygląd i samoocenę.
Problemy emocjonalne: Trądzik może prowadzić do obniżonej samooceny, depresji i lęków.

Zapobieganie

Pielęgnacja skóry: Regularne mycie twarzy i unikanie tłustych kosmetyków.
Dieta: Unikanie pokarmów o wysokim indeksie glikemicznym.
Unikanie drażniących czynników: Unikanie nadmiernego mycia i mechanicznych uszkodzeń skóry.

Diagnoza

Badanie kliniczne: Ocena zmian skórnych przez dermatologa.
Historia choroby: Analiza historii choroby pacjenta.
Badania laboratoryjne: Ocena poziomu hormonów, testy mikrobiologiczne.

Leczenie

Leki miejscowe: Retinoidy, nadtlenek benzoilu, kwas salicylowy.
Leki doustne: Antybiotyki, retinoidy doustne (np. izotretynoina).
Zabiegi dermatologiczne: Iniekcje kortykosteroidów do guzków, laseroterapia.
Terapie biologiczne: Nowoczesne terapie oparte na immunoterapii.

Źródła (Ciężki Zapalny Trądzik):

M. Farrar, E. Ingham (2004) – Acne: inflammation (tłum. Trądzik: zapalenie)
Hywel C Williams, Robert P Dellavalle, Sarah Garner (2012) – Acne vulgaris (tłum. Trądzik pospolity)
Li He, Wenjuan Wu, Jian-Kang Yang, Hui Cheng, X. Zuo, W. Lai, T. Gao, Cui-Lin Ma, N. Luo, Jiangang Huang, Fengyan Lu, Ye Liu, Yi-jin Huang, Q. Lu, Huai-liang Zhang, Lin Wang, Wei-zhen Wang, Meimei Wang, Sheng-xiang Xiao, Qing Sun, Chun-yang Li, Yan-ping Bai, Hui Li, Zhan-Chao Zhou, F. Zhou, Gang Chen, B. Liang, Jue Qi, Xiao-yan Yang, Ting Yang, Xing Zheng, Liangdan Sun, Xuejun Zhang, Ya-ping Zhang (2014) – Two new susceptibility loci 1q24.2 and 11p11.2 confer risk to severe acne (tłum. Dwa nowe loci podatności 1q24.2 i 11p11.2 zwiększają ryzyko ciężkiego trądziku)
V. Harris, A. Cooper (2017) – Modern management of acne (tłum. Nowoczesne zarządzanie trądzikiem)
A. Jeremy, D. Holland, S. G. Roberts, K. F. Thomson, W. Cunliffe (2003) – Inflammatory events are involved in acne lesion initiation (tłum. Wydarzenia zapalne są zaangażowane w inicjację zmian trądzikowych)
A. Navarini, M. Simpson, M. Weale, J. Knight, I. Carlavan, P. Reiniche, D. Burden, A. Layton, V. Bataille, M. Allen, R. Pleass, A. Pink, D. Creamer, J. English, S. Munn, S. Walton, Victoria Anton Alex Jaskiran Omar David Nigel Aamir Peter A Akhras Alexandroff Anstey Azad Aziz Baudry Burrows (2014) – Genome-wide association study identifies three novel susceptibility loci for severe Acne vulgaris (tłum. Badanie asocjacyjne całego genomu identyfikuje trzy nowe loci podatności na ciężki trądzik pospolity)
H. Gollnick, B. Dréno (2015) – Pathophysiology and management of acne (tłum. Patofizjologia i zarządzanie trądzikiem)
L. Fox, C. Csongradi, M. Aucamp, J. du Plessis, M. Gerber (2016) – Treatment Modalities for Acne (tłum. Metody leczenia trądziku)
M. Rocha, E. Bagatin (2014) – Acne vulgaris: an inflammatory disease even before the onset of clinical lesions (tłum. Trądzik pospolity: choroba zapalna nawet przed pojawieniem się zmian klinicznych)
A. Katsambas, C. Stefanaki, W. Cunliffe (2004) – Guidelines for treating acne (tłum. Wytyczne dotyczące leczenia trądziku)

8. Trądzik Piorunujący

Co To Jest Trądzik Piorunujący (ang. Acne Fulminans) [łac. Acne Fulminans]

Trądzik piorunujący to rzadka i ciężka forma trądziku, charakteryzująca się nagłym wystąpieniem bolesnych, zapalnych zmian skórnych w postaci guzków i ropni, często z towarzyszącymi objawami ogólnoustrojowymi, takimi jak gorączka, bóle stawów i utrata masy ciała.

Przyczyny

Nieznana etiologia: Dokładne przyczyny są nieznane, ale sugeruje się udział czynników genetycznych, hormonalnych, immunologicznych oraz infekcji.
Leki: Izotretynoina, testosteron i inne leki mogą wywołać trądzik piorunujący.
Predyspozycje genetyczne: Mogą mieć wpływ na rozwój choroby.

Objawy

Zmiany skórne: Duże, bolesne guzki, ropnie i wrzody, często z krwawymi strupami.
Objawy ogólnoustrojowe: Gorączka, utrata masy ciała, bóle stawów, powiększenie wątroby i śledziony.
Blizny: Wysokie ryzyko powstawania trwałych blizn.

Powikłania

Blizny: Trwałe blizny, które mogą wpływać na wygląd i samoocenę.
Problemy emocjonalne: Trądzik piorunujący może prowadzić do obniżonej samooceny, depresji i lęków.

Zapobieganie

Unikanie wywołujących leków: Ostrożność w stosowaniu leków takich jak izotretynoina.
Wczesne leczenie: Wczesne rozpoznanie i leczenie mogą zapobiec poważnym powikłaniom.

Diagnoza

Badanie kliniczne: Ocena zmian skórnych przez dermatologa.
Historia choroby: Analiza historii choroby pacjenta.
Badania laboratoryjne: Ocena poziomu hormonów, testy mikrobiologiczne, morfologia krwi, markery stanu zapalnego.

Leczenie

Leki miejscowe: Antybiotyki, kortykosteroidy.
Leki doustne: Izotretynoina, prednizon, antybiotyki (w przypadku infekcji).
Terapie biologiczne: W wybranych przypadkach stosuje się nowoczesne terapie immunosupresyjne i biologiczne.
Zabiegi dermatologiczne: Opieka nad ranami, zabiegi laserowe w celu redukcji blizn.

Źródła (Trądzik Piorunujący):

Khosrow Mehrany, Joseph M. Kist, Roger H. Weenig, Patricia M. Witman (2005) – Acne fulminans (tłum. Trądzik piorunujący)
R. Żaba, RA Schwartz, S. Jarmuda, M. Czarnecka-Operacz, W. Silny (2011) – Acne fulminans: explosive systemic form of acne (tłum. Trądzik piorunujący: wybuchowa systemowa forma trądziku)
N. G. Proença (2017) – Acne fulminans (tłum. Trądzik piorunujący)
M. Iqbal, M. Kolodney (2005) – Acne fulminans with synovitis-acne-pustulosis-hyperostosis-osteitis (SAPHO) syndrome treated with infliximab (tłum. Trądzik piorunujący z zespołem SAPHO leczony infliksymabem)
S. Karvonen (1993) – Acne fulminans: report of clinical findings and treatment of twenty-four patients (tłum. Trądzik piorunujący: raport kliniczny i leczenie 24 pacjentów)
A. Alakeel, M. Ferneiny, N. Auffret, C. Bodemer (2016) – Acne fulminans: Case Series and Review of the Literature (tłum. Trądzik piorunujący: seria przypadków i przegląd literatury)
Thomas Jansen, Gerd Plewig (1998) – Acne fulminans (tłum. Trądzik piorunujący)
Ali Fakih, J. Goens, I. Grozdev, C. Dangoisse, B. Richert (2020) – Acne fulminans induced by a low dose isotretinoin: case report and review of the literature (tłum. Trądzik piorunujący wywołany niską dawką izotretynoiny: opis przypadku i przegląd literatury)
T. Greywal, A. Zaenglein, H. Baldwin, N. Bhatia, K. Chernoff, J. D. Del Rosso, L. Eichenfield, M. Levin, J. Leyden, D. Thiboutot, G. Webster, S. Friedlander (2017) – Evidence-based recommendations for the management of acne fulminans and its variants (tłum. Zalecenia oparte na dowodach dotyczące zarządzania trądzikiem piorunującym i jego wariantami)
G. Jemec, I. Rasmussen (1989) – Bone lesions of acne fulminans (tłum. Zmiany kostne w trądziku piorunującym)

9. Trądzik Skupiony

Co To Jest Trądzik Skupiony (ang. Acne Conglobata) [łac. Acne Conglobata]

Trądzik skupiony to ciężka i przewlekła forma trądziku, charakteryzująca się obecnością dużych, bolesnych torbieli, guzków oraz przetok. Zmiany skórne są często głębokie i mogą prowadzić do poważnych blizn i deformacji skóry. Trądzik skupiony występuje najczęściej na twarzy, plecach, klatce piersiowej i pośladkach.

Przyczyny

Genetyczne: Predyspozycje genetyczne mogą odgrywać rolę w rozwoju trądziku skupionego.
Hormonalne: Zmiany hormonalne, zwłaszcza androgeny, mogą zwiększać produkcję sebum.
Bakterie: Infekcja bakteryjna, szczególnie Propionibacterium acnes.
Czynniki immunologiczne: Zaburzenia układu immunologicznego mogą przyczyniać się do nasilonej reakcji zapalnej.

Objawy

Guzki i torbiele: Duże, bolesne zmiany skórne wypełnione ropą.
Przetoki: Kanały łączące głębokie zmiany skórne, które mogą wydzielać treść ropną.
Blizny: Wysokie ryzyko powstawania trwałych blizn, zarówno przerostowych jak i atroficznych.
Ból: Zmiany są często bolesne i mogą powodować znaczny dyskomfort.

Powikłania

Blizny: Trwałe blizny mogą wpływać na wygląd i samoocenę pacjenta.
Problemy emocjonalne: Trądzik skupiony może prowadzić do obniżonej samooceny, depresji i lęków.
Infekcje: Zmiany skórne mogą ulegać wtórnym zakażeniom bakteryjnym.

Zapobieganie

Unikanie drażniących czynników: Ostrożność w stosowaniu kosmetyków i leków, które mogą nasilać zmiany.
Wczesne leczenie: Wczesne i agresywne leczenie trądziku może zapobiec powstawaniu ciężkich zmian.

Diagnoza

Badanie kliniczne: Ocena zmian skórnych przez dermatologa.
Historia choroby: Analiza historii choroby pacjenta.
Badania laboratoryjne: Ocena poziomu hormonów, testy mikrobiologiczne, markery stanu zapalnego.

Leczenie

Leki miejscowe: Antybiotyki, retinoidy, kortykosteroidy.
Leki doustne: Izotretynoina, antybiotyki, prednizon.
Terapie biologiczne: Adalimumab i inne inhibitory TNF-alfa w opornych przypadkach.
Zabiegi dermatologiczne: Laseroterapia, chirurgiczne usuwanie zmian, krioterapia.

Źródła (Trądzik Skupiony):

F. P. Cengiz, Funda Kemeriz (2017) – Acne Conglobata (tłum. Trądzik Skupiony)
Miki Shirakawa, K. Uramoto, F. A. Harada (2006) – Treatment of acne conglobata with infliximab (tłum. Leczenie trądziku skupionego infliksymabem)
W. Patterson, A. Stibich, M. Dobke, R. Schwartz (2000) – Mutilating facial acne conglobata (tłum. Oszpecający trądzik skupiony na twarzy)
Z. Yiu, V. Madan, C. Griffiths (2015) – Acne conglobata and adalimumab: use of tumour necrosis factor‐α antagonists in treatment‐resistant acne conglobata, and review of the literature (tłum. Trądzik skupiony i adalimumab: zastosowanie antagonistów TNF-α w opornym na leczenie trądziku skupionym, przegląd literatury)
Toshio Hasegawa, T. Matsukura, Y. Suga, S. Muramatsu, Y. Mizuno, H. Tsuchihashi, K. Haruna, H. Ogawa, S. Ikeda (2007) – Case of acne conglobata successfully treated by CO2 laser combined with topical tretinoin therapy (tłum. Przypadek trądziku skupionego skutecznie leczonego laserem CO2 w połączeniu z terapią miejscową tretynoiną)
G. Plewig, A. Kligman (1993) – Acne Conglobata (Conglobate Acne) (tłum. Trądzik Skupiony)
L. Weinrauch, I. Peled, S. Hacham‐Zadeh, M. Wexler (1981) – Surgical treatment of severe acne conglobata (tłum. Leczenie chirurgiczne ciężkiego trądziku skupionego)
Khalil I. Al-Hamdi, A. Saadoon (2020) – Acne Conglobata of the Scalp (tłum. Trądzik skupiony skóry głowy)
Ali Fakih, J. Goens, I. Grozdev, C. Dangoisse, B. Richert (2020) – Acne fulminans induced by a low dose isotretinoin: case report and review of the literature (tłum. Trądzik piorunujący wywołany niską dawką izotretynoiny: opis przypadku i przegląd literatury)
G. Jemec, I. Rasmussen (1989) – Bone lesions of acne conglobata (tłum. Zmiany kostne w trądziku skupionym)

10. Blizny Po Trądziku

Co To Są Blizny Po Trądziku (ang. Acne Scarring) [łac. Cicatrices Post Acne]

Blizny po trądziku to trwałe zmiany skórne, które powstają w wyniku ciężkiego lub długotrwałego trądziku. Mogą przyjmować różne formy, od drobnych wgłębień po głębokie, zauważalne blizny, które mogą mieć znaczący wpływ na wygląd i samoocenę pacjenta.

Przyczyny

Zapalenie: Ciężkie zapalenie skóry związane z trądzikiem.
Uszkodzenia skóry: Rozpad tkanki skórnej w wyniku długotrwałego trądziku.
Opóźnione leczenie: Brak wczesnego i skutecznego leczenia trądziku.
Infekcje bakteryjne: Infekcje spowodowane przez Propionibacterium acnes.

Objawy

Atroficzne blizny: Płytkie do głębokich wgłębień w skórze, często o nierównych krawędziach.
Blizny hipertroficzne i keloidowe: Przerostowe blizny, które są podniesione ponad powierzchnię skóry.
Przebarwienia: Czerwone lub brązowe plamy, które pozostają po gojeniu się zmian trądzikowych.

Powikłania

Trwałe blizny: Mogą wpływać na wygląd i samoocenę pacjenta.
Problemy emocjonalne: Blizny mogą prowadzić do obniżonej samooceny, depresji i lęków.

Zapobieganie

Wczesne leczenie trądziku: Skuteczne leczenie trądziku w jego początkowych stadiach.
Unikanie wyciskania pryszczy: Zapobieganie mechanicznym uszkodzeniom skóry.
Odpowiednia pielęgnacja skóry: Regularne oczyszczanie i stosowanie odpowiednich kosmetyków.

Diagnoza

Badanie kliniczne: Ocena blizn przez dermatologa.
Historia choroby: Analiza historii trądziku pacjenta.

Leczenie

Terapie miejscowe: Retinoidy, kwas salicylowy, hydrochinon.
Zabiegi dermatologiczne: Laseroterapia, mikrodermabrazja, peelingi chemiczne.
Iniekcje: Kortykosteroidy w blizny hipertroficzne i keloidowe.
Terapie biologiczne: Nowoczesne terapie komórkowe i immunologiczne.

Źródła (Blizny Po Trądziku):

A. Layton, C. A. Henderson, W. Cunliffe (1994) – A clinical evaluation of acne scarring and its incidence (tłum. Kliniczna ocena blizn po trądziku i ich częstość występowania)
A. Rivera (2008) – Acne scarring: a review and current treatment modalities (tłum. Blizny po trądziku: przegląd i obecne metody leczenia)
G. Goodman (2011) – Treatment of acne scarring (tłum. Leczenie blizn po trądziku)
C. Jacob, J. Dover, M. Kaminer (2001) – Acne scarring: a classification system and review of treatment options (tłum. Blizny po trądziku: system klasyfikacji i przegląd opcji leczenia)
G. Goodman (2019) – Post-acne Scarring (tłum. Blizny po trądziku)
G. Fabbrocini, M. C. Annunziata, V. D’Arco, V. De Vita, G. Lodi, M. Mauriello, F. Pastore, G. Monfrecola (2010) – Acne Scars: Pathogenesis, Classification and Treatment (tłum. Blizny po trądziku: patogeneza, klasyfikacja i leczenie)
D. Holland, A. Jeremy, S. G. Roberts, D. Seukeran, A. Layton, W. Cunliffe (2004) – Inflammation in acne scarring: a comparison of the responses in lesions from patients prone and not prone to scar (tłum. Zapalenie w bliznach po trądziku: porównanie odpowiedzi w zmianach u pacjentów podatnych i niepodatnych na blizny)
G. Jemec, B. Jemec (2004) – Acne: treatment of scars (tłum. Trądzik: leczenie blizn)
J. Sobanko, T. Alster (2012) – Management of Acne Scarring, Part I (tłum. Zarządzanie bliznami po trądziku, część I)
M. Alam, J. S. Dover (2006) – Treatment of acne scarring (tłum. Leczenie blizn po trądziku)

11. Trądzik Niemowlęcy

Co To Jest Trądzik Niemowlęcy (ang. Infantile Acne) [łac. Acne Infantilis]

Trądzik niemowlęcy to rzadkie schorzenie skóry występujące u dzieci w wieku od 1 miesiąca do 1 roku życia. Charakteryzuje się obecnością zapalnych i niezapalnych zmian skórnych, takich jak zaskórniki, grudki, krosty i torbiele.

Przyczyny

Hormony: Wysoki poziom androgenów pochodzenia nadnerczowego u dziewcząt i nadnerczowo-jądrowego u chłopców.
Genetyka: Czynniki genetyczne mogą odgrywać rolę w rozwoju trądziku niemowlęcego.
Infekcje: Możliwe zakażenie drobnoustrojami, takimi jak Malassezia.

Objawy

Zaskórniki: Zarówno otwarte (czarne punkty), jak i zamknięte (białe punkty).
Grudki i krosty: Czerwone, zapalne zmiany skórne.
Torbiele: Głębsze, bolesne zmiany wypełnione ropą.
Przebarwienia i blizny: Możliwe powstawanie blizn w przypadku ciężkiego trądziku.

Powikłania

Blizny: Trwałe blizny mogą wpływać na wygląd i samoocenę dziecka.
Problemy emocjonalne: Choć rzadsze u niemowląt, blizny mogą prowadzić do obniżonej samooceny w późniejszym życiu.

Zapobieganie

Wczesne leczenie: Szybkie rozpoznanie i leczenie trądziku mogą zapobiec powstawaniu blizn.
Unikanie drażniących produktów: Stosowanie łagodnych kosmetyków i unikanie oleistych preparatów.

Diagnoza

Badanie kliniczne: Ocena zmian skórnych przez dermatologa.
Historia choroby: Analiza historii choroby dziecka.
Badania hormonalne: W razie potrzeby ocena poziomu hormonów.

Leczenie

Terapie miejscowe: Retinoidy, nadtlenek benzoilu, antybiotyki (np. erytromycyna).
Leki doustne: W cięższych przypadkach antybiotyki doustne lub izotretynoina.
Terapie biologiczne: Nowoczesne terapie, takie jak inhibitory TNF-alfa w opornych przypadkach.

Źródła (Trądzik Niemowlęcy):

Michael Samycia, J. Lam (2016) – Infantile acne (tłum. Trądzik niemowlęcy)
M. Hello, S. Prey, C. Léauté-Labrèze, A. Khammari, B. Dréno, J. Stalder, S. Barbarot (2008) – Infantile Acne: A Retrospective Study of 16 Cases (tłum. Trądzik niemowlęcy: retrospektywne badanie 16 przypadków)
H. Baldwin (2011) – Neonatal and Infantile Acne (tłum. Trądzik noworodkowy i niemowlęcy)
A. Lucky (1998) – A review of infantile and pediatric acne (tłum. Przegląd trądziku niemowlęcego i pediatrycznego)
M. I. Herane, I. Ando (2003) – Acne in Infancy and Acne Genetics (tłum. Trądzik w niemowlęctwie i genetyka trądziku)
Cristian Serna-Tamayo, C. K. Janniger, G. Micali, R. Schwartz (2014) – Neonatal and infantile acne vulgaris: an update (tłum. Trądzik noworodkowy i niemowlęcy: aktualizacja)
Cheryl J. Barnes, L. Eichenfield, Jungho Lee, B. Cunningham (2005) – A Practical Approach for the Use of Oral Isotretinoin for Infantile Acne (tłum. Praktyczne podejście do stosowania doustnej izotretynoiny w trądziku niemowlęcym)
T. Tromovitch, A. A. Abramo, P. Jacobs (1963) – ACNE IN INFANCY (tłum. Trądzik w niemowlęctwie)
I. Miller, B. Echeverría, A. Torrelo, G. Jemec (2013) – Infantile Acne Treated with Oral Isotretinoin (tłum. Trądzik niemowlęcy leczony doustną izotretynoiną)
Manli Yang, Mingyue Zhou, Hecong Wang, Congfen He, Ming Yang, Ying Gao, Yan Jia (2020) – Lipidomics reveals the role of glycoceramide and phosphatidylethanolamine in infantile acne (tłum. Lipidomika ujawnia rolę glikosfingolipidów i fosfatydyloetanoloaminy w trądziku niemowlęcym)

12. Trądzik Noworodkowy

Co To Jest Trądzik Noworodkowy (ang. Neonatal Acne) [łac. Acne Neonatalis]

Trądzik noworodkowy to przejściowe schorzenie skóry, które występuje u noworodków w wieku od 2 do 4 tygodni życia. Charakteryzuje się obecnością zmian skórnych takich jak zaskórniki, grudki, krosty, a w rzadkich przypadkach torbiele. Schorzenie jest częstsze u chłopców niż u dziewcząt.

Przyczyny

Hormony: Wysoki poziom androgenów, zarówno pochodzenia nadnerczowego, jak i jąder u chłopców.
Genetyka: Predyspozycje genetyczne mogą odgrywać rolę.
Infekcje: Możliwe zakażenie drobnoustrojami, takimi jak Malassezia.

Objawy

Zaskórniki: Zarówno otwarte (czarne punkty), jak i zamknięte (białe punkty).
Grudki i krosty: Czerwone, zapalne zmiany skórne.
Torbiele: Głębsze, bolesne zmiany wypełnione ropą.
Lokalizacja: Zmiany skórne najczęściej pojawiają się na twarzy, w szczególności na czole, policzkach, brodzie i powiekach, rzadziej na skórze głowy, szyi i tułowiu.

Powikłania

Blizny: Rzadko, ale możliwe powstawanie trwałych blizn.
Problemy emocjonalne: Choć rzadsze u noworodków, blizny mogą prowadzić do obniżonej samooceny w późniejszym życiu.

Zapobieganie

Wczesne leczenie: Szybkie rozpoznanie i leczenie mogą zapobiec powstawaniu blizn.
Unikanie drażniących produktów: Stosowanie łagodnych kosmetyków i unikanie oleistych preparatów.

Diagnoza

Badanie kliniczne: Ocena zmian skórnych przez dermatologa.
Historia choroby: Analiza historii choroby dziecka.

Leczenie

Terapie miejscowe: Stosowanie łagodnych środków czyszczących i wody. W cięższych przypadkach mogą być stosowane miejscowe retinoidy lub antybiotyki.
Zabiegi dermatologiczne: W rzadkich przypadkach, gdy zmiany są ciężkie i uporczywe, może być konieczne leczenie dermatologiczne.

Źródła (Trądzik Noworodkowy):

Hecong Wang, Jiateng Wang, Mingyue Zhou, Yan Jia, Ming Yang, Congfen He (2020) – Prediction of neonatal acne based on maternal lipidomic profiling (tłum. Prognozowanie trądziku noworodkowego na podstawie profilowania lipidowego matki)
Juan A Godínez-Chaparro, Helena Vidaurri de la Cruz (2021) – Acné en el recién nacido (tłum. Trądzik u noworodków)
L. Schachner, L. Eichenfield, A. Andriessen, L. Benjamin, B. Cohen, F. Ghali, M. E. Gonzalez, A. Hebert, P. Kwong (2020) – Consensus on Neonatal Through Preadolescent Acne (tłum. Konsensus dotyczący trądziku od noworodków do okresu przedpokwitaniowego)
Sabiha Quazi, Sanjiv Choudhary, Adarshlata Singh, Bhushan Madke, Khalid L Khan, Sudhir Singh (2023) – A cross-sectional study on the prevalence and determinants of various neonatal dermatoses (tłum. Przekrojowe badanie dotyczące częstości występowania i determinant różnych dermatoz noworodkowych)
Somayya Siddiqa, A. Naheed, Saba Mushtaq, S. Ashraf, Sundus Khan, Sobia Noor, N. R. Dar (2022) – Diagnostic Value of Skin Manifestations in Neonates in First 72 Hours of Birth (tłum. Wartość diagnostyczna objawów skórnych u noworodków w pierwszych 72 godzinach po urodzeniu)
Baldwin, H. (2011) – Neonatal and Infantile Acne (tłum. Trądzik noworodkowy i niemowlęcy)
Serna-Tamayo, C., Janniger, C. K., Micali, G., Schwartz, R. (2014) – Neonatal and infantile acne vulgaris: an update (tłum. Trądzik noworodkowy i niemowlęcy: aktualizacja)
Godínez-Chaparro, J. A., Vidaurri de la Cruz, H. (2021) – Acné en el recién nacido (tłum Trądzik noworodkowy)

13. Trądzikopodobne Choroby Zapalne

Co To Są Trądzikopodobne Choroby Zapalne (ang. Acneform Inflammatory Disorders) [łac. Formae Morborum Inflammatoriorum Acneiformium]

Trądzikopodobne zapalne schorzenia to grupa chorób skóry charakteryzujących się występowaniem zmian zapalnych, które przypominają trądzik, ale mogą mieć różne przyczyny i mechanizmy patogenetyczne. Mogą obejmować różne typy zmian skórnych, takie jak grudki, krosty, guzki i torbiele.

Główne Rodzaje Trądzikopodobnych Chorób Zapalnych

1. Trądzik Zwykły (Acne Vulgaris)

Opis: Najczęstsza forma trądziku, związana z nadprodukcją sebum, hiperkeratynizacją, kolonizacją przez Cutibacterium acnes i zapaleniem.
Lokalizacja: Twarz, plecy, klatka piersiowa.

2. Trądzik Odwrócony (Hidradenitis Suppurativa)

Opis: Przewlekła choroba zapalna gruczołów potowych, prowadząca do tworzenia się bolesnych guzków, przetok i blizn.
Lokalizacja: Pachy, pachwiny, pośladki.

3. Trądzik Sterydowy (Steroid Acne)

Opis: Wywołany stosowaniem kortykosteroidów, objawiający się drobnymi krostkami i grudkami.
Lokalizacja: Twarz, tułów.

4. Trądzik Różowaty (Acne Rosacea)

Opis: Przewlekła choroba zapalna, charakteryzująca się zaczerwienieniem, pajączkami naczyniowymi, grudkami i krostami.
Lokalizacja: Twarz, głównie nos i policzki.

5. Trądzik Niemowlęcy (Infantile Acne)

Opis: Występuje u niemowląt, charakteryzuje się zaskórnikami, grudkami i krostami.
Lokalizacja: Twarz, szczególnie policzki.

6. Trądzik Pospolity (Acne Vulgaris)

Opis: Najczęstsza forma trądziku, związana z nadprodukcją sebum, hiperkeratynizacją, kolonizacją przez Cutibacterium acnes i zapaleniem.
Lokalizacja: Twarz, plecy, klatka piersiowa.

Powikłania

Blizny: Trwałe zmiany skórne mogą wpływać na wygląd i samoocenę pacjenta.
Przebarwienia: Czerwone lub brązowe plamy po gojeniu się zmian skórnych.
Problemy emocjonalne: Choroby te mogą prowadzić do obniżonej samooceny, depresji i lęków.

Leczenie

Terapie miejscowe: Retinoidy, nadtlenek benzoilu, kwas salicylowy.
Leki doustne: Antybiotyki, izotretynoina, leki immunosupresyjne.
Zabiegi dermatologiczne: Laseroterapia, peelingi chemiczne, mikrodermabrazja.

Źródła (Trądzikopodobne Choroby Zapalne):

Pan Chen, Guangwen He, Jingru Qian, Yi Zhan, R. Xiao (2020) – Potential role of the skin microbiota in Inflammatory skin diseases (tłum. Potencjalna rola mikrobioty skóry w zapalnych chorobach skóry)
Hana Lee, Donghyun Hwang, Minjoo Lee, Jinho Lee, Seungkwan Cho, Tack-Joong Kim, Hansle Kim (2022) – Micro-Current Stimulation Suppresses Inflammatory Responses in Peptidoglycan-Treated Raw 264.7 Macrophages and Propionibacterium acnes-Induced Skin Inflammation via TLR2/NF-κB Signaling Pathway (tłum. Stymulacja mikroprądem tłumi odpowiedzi zapalne w makrofagach i zapaleniach skóry wywołanych przez Propionibacterium acnes)
Yun Wang, Mingfang Zhu, Shuhui Wu, Hui Zheng (2022) – Acne Comorbidities (tłum. Choroby współistniejące z trądzikiem)
M. Dagnelie, S. Corvec, Elise Timon-David, A. Khammari, B. Dréno (2021) – Cutibacterium acnes and Staphylococcus epidermidis: the unmissable modulators of skin inflammatory response (tłum. Cutibacterium acnes i Staphylococcus epidermidis: niezastąpieni modulatorzy odpowiedzi zapalnej skóry)
Ewelina Firlej, Wioleta Kowalska, Karolina Szymaszek, J. Roliński, J. Bartosińska (2022) – The Role of Skin Immune System in Acne (tłum. Rola układu odpornościowego skóry w trądziku)

14. Zanikowe Krostkowe Zapalenie Mieszków Włosowych Ud

Co To Jest Zanikowe Krostkowe Zapalenie Mieszków Włosowych Ud (ang. Folliculitis Cruris Pustulosa Atrophicans) [łac. Folliculitis Cruris Pustulosa Atrophicans]

Zanikowe krostkowe zapalenie mieszków włosowych ud to rzadkie schorzenie dermatologiczne charakteryzujące się obecnością pruritic (swędzących), małych krost, obrzęku okołomieszkowego oraz łysienia. Najczęściej występuje na nogach i jest zazwyczaj wywołane przez infekcję bakteryjną, głównie Staphylococcus aureus. Schorzenie to było po raz pierwszy opisane w 1952 roku przez Clarke’a.

Przyczyny

Infekcje bakteryjne: Głównie Staphylococcus aureus.
Predyspozycje genetyczne: Mogą odgrywać rolę w etiologii schorzenia.
Czynniki środowiskowe: Urazy, zamknięcie i nadmierna wilgotność mogą sprzyjać rozwojowi schorzenia.

Objawy

Krosty: Małe, swędzące krosty wokół mieszków włosowych.
Obrzęk okołomieszkowy: Obrzęk wokół mieszków włosowych.
Łysienie: Miejscowe łysienie, które może prowadzić do trwałych blizn.

Powikłania

Blizny: Trwałe blizny mogą wpływać na wygląd i samoocenę pacjenta.
Infekcje: Możliwe wtórne zakażenia bakteryjne.

Zapobieganie

Higiena skóry: Regularne oczyszczanie skóry, unikanie urazów i nadmiernej wilgotności.
Unikanie drażniących czynników: Ostrożność w stosowaniu kosmetyków i odzieży, które mogą drażnić skórę.

Diagnoza

Badanie kliniczne: Ocena zmian skórnych przez dermatologa.
Historia choroby: Analiza historii choroby pacjenta.
Badania laboratoryjne: Badania mikrobiologiczne w celu identyfikacji patogenów.

Leczenie

Antybiotyki miejscowe i doustne: Leczenie infekcji bakteryjnych.
Kortykosteroidy: Zmniejszenie stanu zapalnego.
Zabiegi dermatologiczne: Laseroterapia, krioterapia i inne techniki w zależności od nasilenia zmian.

Źródła (Zanikowe Krostkowe Zapalenie Mieszków Włosowych Ud):

S. S, Jayakar Thomas (2023) – AN INSIGHT TO DERMATITIS CRURIS PUSTULOSA ET ATROPHICANS – A CASE SERIES (tłum. Wgląd w zanikowe krostkowe zapalenie mieszków włosowych ud – seria przypadków)
A. João, N. Cunha, R. Pinheiro, A. Lencastre (2022) – Dermatitis Cruris Pustulosa et Atrophicans: Scarring Alopecia Beyond Scalp Hair (tłum. Zanikowe krostkowe zapalenie mieszków włosowych ud: bliznowata łysina poza skórą głowy)
T. Saranya, S. Sasidharanpillai, A. Govindan (2020) – Histopathology features in dermatitis cruris pustulosa et atrophicans: A case series (tłum. Cechy histopatologiczne w zanikowym krostkowym zapaleniu mieszków włosowych ud: seria przypadków)
Pierre Romero, Z. Boudhraa, M. Carton, Amr Hassan, J. Joubert-Zakeyh, Bruno Pereira, P. Dechelotte, J. Rouanet, F. Degoul (2020) – Aberrant localisation of Annexin A1 is associated with metastatic outcome in thin melanomas (tłum. Aberracyjne lokalizacje Annexin A1 są związane z wynikiem przerzutów w cienkich czerniakach)

15. Trądzikopodobne Reakcje na Halogenowane Aromatyczne Węglowodory

Co To Są Trądzikopodobne Reakcje na Halogenowane Aromatyczne Węglowodory (ang. Acneform Reactions to Halogenated Aromatic Hydrocarbons) [łac. Reactiones Acneiformes Hydrocarbonibus Aromaticis Halogenatis Causatae]

Trądzikopodobne reakcje na halogenowane aromatyczne węglowodory to skórne schorzenia zapalne, które przypominają trądzik, lecz są wywołane ekspozycją na halogenowane związki chemiczne. Te substancje chemiczne są często obecne w zanieczyszczeniach przemysłowych, kosmetykach, pestycydach i innych produktach chemicznych.

Przyczyny

Ekspozycja na halogenowane związki: Związki takie jak halogenowane poliaromatyczne węglowodory (HPAHs) są głównymi czynnikami wywołującymi te reakcje.
Zanieczyszczenia środowiskowe: Występujące w powietrzu, wodzie, glebie i żywności zanieczyszczenia przemysłowe.

Objawy

Krosty i grudki: Zapalne zmiany skórne podobne do trądziku.
Świąd i ból: Skóra może być swędząca i bolesna.
Przebarwienia i blizny: Możliwe powstawanie trwałych przebarwień i blizn.

Powikłania

Blizny: Trwałe zmiany skórne mogą wpływać na wygląd i samoocenę pacjenta.
Problemy emocjonalne: Skórne reakcje mogą prowadzić do obniżonej samooceny i problemów emocjonalnych.

Zapobieganie

Unikanie ekspozycji: Ograniczenie kontaktu z halogenowanymi związkami chemicznymi.
Ochrona skóry: Stosowanie odpowiednich środków ochronnych i higieny skóry.

Diagnoza

Badanie kliniczne: Ocena zmian skórnych przez dermatologa.
Historia choroby: Analiza historii ekspozycji na zanieczyszczenia chemiczne.
Badania laboratoryjne: Testy w celu identyfikacji obecności halogenowanych związków w organizmie.

Leczenie

Terapie miejscowe: Stosowanie kremów przeciwzapalnych i antybiotyków.
Leki doustne: Antybiotyki, leki przeciwzapalne.
Detoksykacja: W niektórych przypadkach może być konieczne leczenie detoksykacyjne w celu usunięcia z organizmu halogenowanych związków chemicznych.

Źródła (Trądzikopodobne Reakcje na Halogenowane Aromatyczne Węglowodory):

Quanzhen Liu, Xiong Xu, Long Wang, Donghong Wang (2020) – Transformation reactivity of parent polycyclic aromatic hydrocarbons and the formation trend of halogenated polycyclic aromatic hydrocarbons in the presence of bromide ion during chlorination (tłum. Reaktywność transformacji pierwotnych wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych i trend tworzenia się halogenowanych wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych w obecności jonów bromkowych podczas chlorowania)
Jingyi Jiang, Jiarui Han, Xiangru Zhang (2020) – Nonhalogenated Aromatic DBPs in Drinking Water Chlorination: A Gap Between NOM and Halogenated Aromatic DBPs (tłum. Niehalogenowane aromatyczne produkty uboczne dezynfekcji w chlorowaniu wody pitnej: luka między NOM a halogenowanymi aromatycznymi produktami ubocznymi dezynfekcji)
Chuxuan Zhao, Chengxin Li, Chu Wang, Yingming Li, Rui-qiang Yang, Qinghua Zhang, G. Jiang (2022) – Ultrasensitive determination of 39 parent and emerging halogenated polycyclic aromatic hydrocarbons in human serum (tłum. Ultrasensytywne oznaczanie 39 pierwotnych i nowo powstających halogenowanych wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych w surowicy ludzkiej)
Quang Tran Vuong, Seong-Joon Kim, T. T. Nguyen, Phan Quang Thang, Sang-Jin Lee, T. Ohura, Sung-Deuk Choi (2020) – Passive air sampling of halogenated polycyclic aromatic hydrocarbons in the largest industrial city in Korea: Spatial distributions and source identification (tłum. Bierne pobieranie próbek powietrza z halogenowanymi wielopierścieniowymi węglowodorami aromatycznymi w największym mieście przemysłowym w Korei: rozkład przestrzenny i identyfikacja źródeł)
Quang Tran Vuong, Phan Quang Thang, T. T. Nguyen, T. Ohura, Sung-Deuk Choi (2020) – Seasonal variation and gas/particle partitioning of atmospheric halogenated polycyclic aromatic hydrocarbons and the effects of meteorological conditions in Ulsan, South Korea (tłum. Sezonowa zmienność i podział gaz/cząstka atmosferycznych halogenowanych wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych oraz wpływ warunków meteorologicznych w Ulsan, Korea Południowa)

16. Trądzikowe lub Trądzikopodobne Reakcje Polekowe

Co To Są Trądzikowe lub Trądzikopodobne Reakcje Polekowe (ang. Specified Acne or Acneform Reactions Attributable to Drugs) [łac. Formae Acne vel Reactiones Acneiformes Medicamento Causatae]

Trądzikowe lub trądzikopodobne reakcje polekowe to skórne zmiany zapalne, które przypominają trądzik, ale są wywołane stosowaniem leków. Te reakcje mogą wystąpić na różnych etapach terapii i często są mylone z trądzikiem zwykłym, co utrudnia ich diagnozowanie i leczenie.

Przyczyny

Leki: Różne klasy leków mogą wywoływać trądzikowe reakcje skórne, w tym antybiotyki, leki hormonalne, leki przeciwpadaczkowe, sterydy i leki immunosupresyjne.
Ekspozycja na chemikalia: Niektóre chemikalia i toksyny mogą również wywoływać podobne reakcje.

Objawy

Grudki i krosty: Zapalne zmiany skórne przypominające trądzik.
Świąd i ból: Skóra może być swędząca i bolesna.
Przebarwienia i blizny: Możliwe powstawanie trwałych przebarwień i blizn.

Powikłania

Blizny: Trwałe zmiany skórne mogą wpływać na wygląd i samoocenę pacjenta.
Problemy emocjonalne: Skórne reakcje mogą prowadzić do obniżonej samooceny i problemów emocjonalnych.

Zapobieganie

Unikanie leków wywołujących reakcję: Identyfikacja i unikanie leków, które wcześniej wywołały reakcję.
Monitorowanie: Ścisłe monitorowanie pacjentów przyjmujących leki, które mogą wywołać trądzikopodobne reakcje.

Diagnoza

Badanie kliniczne: Ocena zmian skórnych przez dermatologa.
Historia choroby: Analiza historii ekspozycji na leki.
Badania laboratoryjne: Testy w celu identyfikacji obecności leków w organizmie i ich wpływu na skórę.

Leczenie

Odstawienie leku: Natychmiastowe przerwanie przyjmowania leku wywołującego reakcję.
Leczenie objawowe: Stosowanie miejscowych i ogólnoustrojowych kortykosteroidów, leków przeciwhistaminowych, emolientów i środków przeciwbólowych.
Detoksykacja: W niektórych przypadkach może być konieczne leczenie detoksykacyjne w celu usunięcia z organizmu toksyn wywołujących reakcję.

Przeczytaj również:

Trądzik i Pokrewne Zaburzenia (ang. Acne and Related Disorders) [łac. Acne et Morbi Affines]
https://encyklopediauzdrawiania.pl/tradzik-i-pokrewne-zaburzenia-przyczyny-objawy-powiklania-zapobieganie-diagnoza-leczenie/

Formy Trądziku (ang. Forms of Acne) [łac. Formae Acne]
https://encyklopediauzdrawiania.pl/formy-tradziku-przyczyny-objawy-powiklania-zapobieganie-diagnoza-leczenie/

Źródła (Trądzikowe lub Trądzikopodobne Reakcje Polekowe):

Blanca R Del Pozzo-Magaña, Carmen Liy-Wong (2022) – „Drugs and the Skin” A concise review of cutaneous adverse drug reactions (tłum. „Leki i Skóra” Przegląd krótkoterminowych skórnych reakcji polekowych)
Shivaprasad Gouda, Ambresh S. Badad, A. Hogade (2021) – A Cross-sectional Study of Acneiform Eruptions at a Tertiary Center (tłum. Przekrojowe badanie erupcji trądzikopodobnych w ośrodku trzeciorzędowym)
A. Billi, M. Sarkar, J. Gudjonsson (2020) – When bugs and drugs conspire: driving acneiform skin toxicity (tłum. Kiedy bakterie i leki spiskują: napędzanie toksyczności skórnej trądzikopodobnej)
Annika Smith, Geoffrey Paul Curtin, Nicholas C Allen, P. Fernández-Peñas, A. Varey (2022) – Management of genital hidradenitis suppurativa and lymphoedema with the restoration of erectile function (tłum. Zarządzanie genitalnym hidradenitis suppurativa i obrzękiem limfatycznym z przywróceniem funkcji erekcyjnej)
Ö. Elmas, M. Metin, Kemal Özyurt, M. Atasoy (2020) – Vitamin B12: An underestimated cause of acneiform drug eruption (tłum. Witamina B12: Niedoceniana przyczyna trądzikopodobnych erupcji polekowych)

17. Polekowa Ostra Krostkowa Wysypka

Co To Jest Polekowa Ostra Krostkowa Wysypka (ang. Drug-induced Acute Exanthematous Pustulosis) [łac. Exanthema Pustulosum Acutum Medicamento Causatum]

Polekowa ostra krostkowa wysypka to rzadkie, potencjalnie ciężkie schorzenie skórne wywołane reakcją na leki. Charakteryzuje się nagłym pojawieniem się licznych, jałowych krost na zaczerwienionej skórze, często z towarzyszącą gorączką i leukocytozą. Wysypka zwykle pojawia się w ciągu kilku dni od rozpoczęcia przyjmowania leku i ustępuje po jego odstawieniu.

Przyczyny

Leki: Najczęściej wywoływana przez antybiotyki (np. beta-laktamy, makrolidy), hydroksychlorochinę, leki przeciwgrzybicze i inne leki.
Inne czynniki: Rzadziej przez infekcje wirusowe, takie jak wirus cytomegalii.

Objawy

Krosty: Małe, niefolikularne, jałowe krosty na zaczerwienionej skórze.
Gorączka: Często towarzyszy wysypce, z temperaturą powyżej 38,5°C.
Ból i świąd: Skóra może być bolesna i swędząca.
Systemowe objawy: W niektórych przypadkach może dochodzić do zajęcia narządów wewnętrznych, takich jak wątroba, nerki czy płuca.

Powikłania

Zajęcie narządów wewnętrznych: Rzadko, ale może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak cholestaza, nefropatia czy zapalenie płuc.
Problemy emocjonalne: Ciężkie reakcje skórne mogą prowadzić do obniżonej samooceny i problemów emocjonalnych.

Zapobieganie

Unikanie leków wywołujących reakcję: Identyfikacja i unikanie leków, które wcześniej wywołały reakcję.
Monitorowanie: Ścisłe monitorowanie pacjentów przyjmujących leki, które mogą wywołać AGEP.

Diagnoza

Badanie kliniczne: Ocena zmian skórnych przez dermatologa.
Historia choroby: Analiza historii ekspozycji na leki.
Badania laboratoryjne: Badania krwi, histopatologia skóry, testy transformacji limfocytów.

Leczenie

Odstawienie leku: Natychmiastowe przerwanie przyjmowania leku wywołującego reakcję.
Leczenie objawowe: Stosowanie miejscowych i ogólnoustrojowych kortykosteroidów, leków przeciwhistaminowych, emolientów i środków przeciwbólowych.
Leczenie powikłań: W ciężkich przypadkach może być konieczne leczenie systemowe, takie jak cyklosporyna czy dożylna immunoglobulina.

Źródła (Polekowa Ostra Krostkowa Wysypka):

Chase A Silvers, John Casey (2022) – Acute Generalized Exanthematous Pustulosis: A Painful and Pruritic Presentation of Pustulosis Following Pharmacotherapy for Pharyngeal Phlegmon (tłum. Ostra uogólniona krostkowa wysypka: bolesna i swędząca prezentacja krost po farmakoterapii flegmony gardła)
Konchok Dorjay, S. Sachdeva, Surabhi Sinha (2020) – Isomorphic response in a case of quinolone-induced acute generalized exanthematous pustulosis (tłum. Izomorficzna odpowiedź w przypadku ostrej uogólnionej krostkowej wysypki wywołanej chinolonami)
P. Stadler, Anna Oschmann, Katrin Kerl-French, J. Maul, E. Oppel, B. Meier‐Schiesser, L. French (2023) – Acute Generalized Exanthematous Pustulosis: Clinical Characteristics, Pathogenesis, and Management (tłum. Ostra uogólniona krostkowa wysypka: charakterystyka kliniczna, patogeneza i zarządzanie)
C. Pettit, J. Trinidad, B. Kaffenberger (2020) – A Case of Vancomycin-induced Acute Generalized Exanthematous Pustulosis Confirmed by Patch Testing (tłum. Przypadek ostrej uogólnionej krostkowej wysypki wywołanej wankomycyną potwierdzony testem płatkowym)
E. Kouotou, N. Maffo (2021) – Acute generalized exanthematous pustulosis due to Phloroglucinol (Spasfon®): A case at the Teaching Hospital of Yaounde, Cameroon (tłum. Ostra uogólniona krostkowa wysypka spowodowana florglucynolem (Spasfon®): przypadek w Szpitalu Klinicznym w Jaunde, Kamerun)

INFORMACJA PRAWNA

Artykuły na naszej stronie zostały przygotowane w celach edukacyjnych i mają na celu podniesienie świadomości na temat omawianych schorzeń oraz różnorodności dostępnych metod leczenia, w tym medycyny konwencjonalnej, ajurwedy, medycyny chińskiej oraz innych terapii naturalnych i holistycznych. Informacje na naszej stronie nie mogą zastąpić profesjonalnej porady, diagnozy czy leczenia medycznego. Czytelnik powinien konsultować wszelkie decyzje dotyczące swojego zdrowia i leczenia z kwalifikowanym pracownikiem służby zdrowia. Autorzy oraz właściciele strony internetowej www.encyklopediauzdrawiania.pl nie ponoszą odpowiedzialności za jakiekolwiek działania podjęte na podstawie informacji zawartych w tym artykule, ani za ewentualne skutki takich działań.